Ανεξίτηλο το αποτύπωμα της πανδημίας: Οι μάσκες μιας χρήσης άφησαν «χημική ωρολογιακή βόμβα»
Δισεκατομμύρια τόνοι πλαστικών που δημιουργήθηκαν για την προστασία από τον ιό, τώρα αποσυντίθενται.
«Χημική ωρολογιακή βόμβα» που θα μπορούσε να βλάψει τους ανθρώπους, τα ζώα και το περιβάλλον, άφησε πίσω της η πανδημία του κορονοϊού λόγω της ραγδαίας αύξησης των μασκών μίας χρήσης.
Συγκεκριμένα, νέα έρευνα έδειξε ότι δισεκατομμύρια τόνοι πλαστικών μασκών προσώπου που δημιουργήθηκαν για να προστατεύουν τους ανθρώπους από την εξάπλωση του ιού, τώρα αποσυντίθενται, απελευθερώνοντας μικροπλαστικά και χημικά πρόσθετα, συμπεριλαμβανομένων ενδοκρινικών διαταρακτών.
Ως αποτέλεσμα, ο ίδιος ο εξοπλισμός που προοριζόταν να προστατεύσει τους ανθρώπους κατά τη διάρκεια της πανδημίας αποτελεί πλέον κίνδυνο για την υγεία των ανθρώπων και του πλανήτη, ενδεχομένως για πολλές γενιές.
«Αυτή η μελέτη υπογράμμισε την επείγουσα ανάγκη να επανεξετάσουμε τον τρόπο με τον οποίο παράγουμε, χρησιμοποιούμε και απορρίπτουμε τις μάσκες προσώπου», δήλωσε η Άννα Μπόγκους του Κέντρου Αγροοικολογίας, Νερού και Ανθεκτικότητας του Πανεπιστημίου του Κόβεντρι, κύρια συγγραφέας της μελέτης.
129 δισεκ. μάσκες προσώπου χρησιμοποιούνταν κάθε μήνα
Εκτιμάται ότι κατά τη διάρκεια της κορύφωσης της πανδημίας του κορονοϊού, 129 δισεκατομμύρια μάσκες προσώπου μίας χρήσης, κατασκευασμένες κυρίως από πολυπροπυλένιο και άλλα πλαστικά, χρησιμοποιούνταν κάθε μήνα σε όλο τον κόσμο.
Χωρίς δυνατότητα ανακύκλωσης, οι περισσότερες κατέληξαν είτε σε χώρους υγειονομικής ταφής είτε σε δρόμους, πάρκα, παραλίες, υδάτινα ρεύματα και αγροτικές περιοχές, όπου έχουν πλέον αρχίσει να αποσυντίθενται. Πρόσφατες έρευνες έχουν αναδείξει τη σημαντική παρουσία μασκών προσώπου μίας χρήσης τόσο σε χερσαία όσο και σε υδάτινα περιβάλλοντα.
Οι ουσίες που αποβάλλουν
Η Μπόγκους και ο δεύτερος συγγραφέας της έρευνας, Ivan Kourtchev, αποφάσισαν να προσδιορίσουν πόσα μικροπλαστικά σωματίδια απελευθερώνονταν από τις μάσκες προσώπου που απλώς βρίσκονταν στο νερό, χωρίς να κινούνται καθόλου.
Άφησαν μάσκες διαφόρων τύπων που είχαν αγοράσει πρόσφατα για 24 ώρες σε φιάλες που περιείχαν 150 ml καθαρού νερού και στη συνέχεια φίλτραραν το υγρό μέσω μιας μεμβράνης για να δουν τι προέκυψε.
Όλες οι μάσκες που εξέτασαν η Bogush και ο Kourtchev απελευθέρωσαν μικροπλαστικά, αλλά οι μάσκες FFP2 και FFP3 – που διατίθενται στην αγορά ως το καλύτερο μέσο προστασίας από τη μετάδοση του ιού – απελευθέρωσαν τα περισσότερα, τέσσερις έως έξι φορές περισσότερα.
«Το μέγεθος των σωματιδίων ΜΠ (μικροπλαστικών) διέφερε σημαντικά, κυμαινόμενο από περίπου 10μm έως 2.082μm, αλλά τα μικροπλαστικά σωματίδια κάτω των 100μm υπερίσχυαν στα εκχυλίσματα του νερού», έγραψαν στην εργασία τους, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Environmental Pollution.
Και έκαναν μια ακόμη πιο ανησυχητική ανακάλυψη. Η επακόλουθη χημική ανάλυση του στραγγίσματος έδειξε ότι οι ιατρικές μάσκες απελευθέρωναν επίσης δισφαινόλη Β, μια χημική ουσία που διαταράσσει το ενδοκρινικό σύστημα και δρα όπως το οιστρογόνο όταν απορροφάται από τον οργανισμό των ανθρώπων και των ζώων.
Λαμβάνοντας υπόψη τη συνολική ποσότητα μίας χρήσης μασκών προσώπου που παρήχθησαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας, οι ερευνητές υπολόγισαν ότι αυτές οδήγησαν στην απελευθέρωση 128-214 κιλών δισφαινόλης Β στο περιβάλλον.
Η Bogush, σύμφωνα με τον Guardian, δήλωσε: «Δεν μπορούμε να αγνοήσουμε το περιβαλλοντικό κόστος των μασκών μίας χρήσης, ειδικά όταν γνωρίζουμε ότι τα μικροπλαστικά και οι χημικές ουσίες που απελευθερώνουν μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τόσο τους ανθρώπους όσο και τα οικοσυστήματα. Καθώς προχωράμε, είναι ζωτικής σημασίας να ευαισθητοποιήσουμε τον κόσμο για αυτούς τους κινδύνους, να υποστηρίξουμε την ανάπτυξη πιο βιώσιμων εναλλακτικών λύσεων και να κάνουμε ενημερωμένες επιλογές για την προστασία της υγείας και του περιβάλλοντος μας».